با کاوشگران تاریخ و دانشوران معرفت

در این بخش، به پرسش ها و نظرات خوانندگان و پژوهشگران در حوزه تاریخ و اندیشه سیاسی معاصر پاسخ داده شده است. پرسش ها و نظرات این نوشتار پیرامون انتشار کتاب خاطرات حسینعلی منتظری به نام او و از سوی شبکه حاکم بر بیت وی، نادرست بودن بسیاری از روایت ها و تحلیل های صادق…

صهیونیسم و تولید جدید یک مرجع

یهودیان در جریان نگارش دائره المعارف نویسی اهتمام ویژه های داشتند و همواره از این عرصه برای نگارش تاریخ و یا ایجاد فرهنگ‌های متفاوت، استفاده های فراوانی برده‌اند. در واقع تاریخ پردازی و فرهنگ‌سازی، رایج‌ترین و بدیهی‌‌ترین بهره یهود از دائره المعارف نویسی است که به صورت جدی از سال ۱۹۰۶م با انتشار «دائره المعارف…

مسادا؛ حقیقت یا افسانه

تجدد در ایران از دیرباز با اندیشه غرب‌گرایی و تقلید همراه بود و با چنین برداشتی بود که به جنگ فرهنگ و هویت ملی ایران آمد. این مفهوم بیش از آنکه به معنای رهایی از فقر، عقب ماندگی، آزادی، قانون گرایی، توسعه و پیشرفت باشد به معنی رهایی از اندیشه های مذهبی، اخلاق و هویت…

چهل سالگی اسارت قدس

جنگ شش روزه، در ژوئن ۱۹۶۷م میان اسرائیل و اعراب رخ داد و اسرائیل با شکست ارتش چند کشور عربی قسمتی از خاک آن‌ها را تصرف کرد. بدین ترتیب رژیم صهیونیستی اورشلیم، کرانه باختری رود اردن، نوار غزه و بلندی‌های جولان را که پیش از این بخش هایی از کشورهای عربی چون اردن، سوریه، مصر…

تأملاتی نظری و تاریخی در علل و انگیزه های پیدایش آقای منتظری (11)

امام خمینی از جمله سترگ رهبرانی بود که در ادوار مختلف و در مواقع حساس با دست زدن به حرکت‌های متهورانه و مدبرانه توانست سرنوشت تاریخ را دگرگون سازد و طرحی نو در اندازد. حرکت های داهیانه امام خمینی که از آغاز نهضت علیه شاه ایجاد شد همواره تا زمان حیات ایشان در بزنگاه های…

نقدی بر کتاب ایران و جهان شدن، چالش ها و راه حل ها

ایران و جهانی شدن، چالش‌ها و راه‌حل‌ها، نوشته دکتر محمود سریع القلم، عنوان کتابی است که در اواسط سال ۱۳۸۴ توسط انتشارات مرکز تحقیقات استراتژیک وابسته به مجمع تشخیص مصلحت نظام منتشر شده است. نقد و ارزیابی این اثر از آن جهت اهمیت ندارد که در میان ده‌ها اثر دیگری که در موافقت یا مخالفت…

آئین نامه تحصیلات طلاب علوم دینی و توطئه رژیم پهلوی برای انحلال حوزه های علمیه

حوزه‌های علمیه از دیرباز تا کنون استقلال همه جانبه‌ای داشته‌اند و در همه شئون حیات خود تلاش کردند به دور از وابستگی به ارکان قدرت به حیات علمی خود ادامه دهند. تلاش حکومت‌ها برای دست‌اندازی به حوزه‌های علمیه به خصوص در دوره پهلوی از تقابل‌های قابل توجه روحانیت شیعه با حکومت است. رژیم پهلوی برای…

جستارهایی راهبردی درباره اتحاد ملی و انسجام اسلامی

سال ۱۳۸۶، از سوی مقام معظم رهبری، سال اتحاد ملی و انسجام اسلامی نام گذاری شده است. درک مبانی و جامعه شناختی اتحاد ملی و انسجام اسلامی و همگونی نظام های نهادین اجتماعی به منزله پیش درآمد وفاق و اتحاد جامعه و از همه مهم‌تر اسلامی شدن نهادها، سازمان‌ها و نظام های اجتماعی از جمله…

15 خرداد، ظهور گفتمان تازه در جنبش های اجتماعی ایران

بازخوانی رویدادهای تاریخی بر مبنای رابطه متن و زمینه متن به عنوان روش تحلیل گفتمان، یکی از راه‌های نقد رخدادهای تاریخی است. این روش در حال حاضر در بسیاری از پژوهش های اجتماعی و تاریخی استفاده می شود. نویسنده در این مقاله یکی از فرازهای مهم تاریخ معاصر ایران یعنی سخنرانی تاریخی امام خمینی در…

15 خرداد، سرآغاز افول تمثال پادشاهی در ایران

دلایل تاریخی و نوشته های زیادی وجود دارد که نشان می دهد رژیم مشروطه سلطنتی بر اساس نوعی پیوستگی و تداوم زیربنایی با آرمان های جریان های شبه روشنفکری سکولار ایران از میرزاملکم خان ناظم الدوله به بعد قرار دارد که آرزوی آنها تبدیل نظام ایلاتی سلطنت قاجاریه به یک رژیم دیکتاتوری قانونی شبیه به…