بنياد تاريخپژوهي و دانشنامه انقلاب اسلامی از زمان تأسیس، جهت تحقق اهداف و رسالتهای تعریفشده برای بنیاد، سیاستها و راهبردهای پژوهشی خود را بر محور موضوعات زیر متمرکز نمود: الف. انقلاب اسلامي و فرهنگ شيعه مهمترين مباحث و موضوعات مربوط به اين محور در پی تبیین نسبت انقلاب اسلامي و نظام جمهوري اسلامي با فرهنگ…
ميگويند فلسفه، فعاليت مداوم ذهن انسان است و تقسيمات ميان ادوار تاريخي هميشه تا اندازهاي از سر ذوق شخصي و غير واقعي است. اما در تاريخ ايران مرحلهاي كه با جنبش 15خرداد سال 42 آغاز و به انقلاب اسلامي ختم ميشود وحدت حقيقي مشخصي دارد كه اين وحدت از سر ذوق نيست. اين مرحله از…
اين مقاله جمعبندی نتایجی است که از نهضت 15خرداد در مبانی تئوریک نگاه اسلامی به حوزه سیاست میتوان گرفت. این فصل لزوماً مبتنی بر اسناد تاریخی نیست بلکه تفسیر تئوریک تمامی اسنادی است که هم در این مجموعه و هم در متون دیگری که درباره نهضت امام خمینی، منتشر شده، گردآوری شده است. به نظر…
آیتالله سید حسن بحرالعلوم رشتی و آیتالله سید محمود ضیابری دو تن از بزرگترین مجتهدین گیلان بودند که در قضایای گیلان در نهضت امام خمینی(ره) حضور پررنگی داشته و در قضایای تصویبنامه انجمنهای ایالتی و ولایتی حمایت زیادی از امام خمینی انجام دادند. نیز در جریان حرکت امام خمینی در مقابله با انقلاب سفید، این…
این مقاله، خط مشيها و فعالیتهاي جبهه ملي دوم طي سالهاي 1342-1339ش را با نظري به معضلات و منازعات داخلي اين گروه سياسي، مورد توجه قرار داده است. در آغاز مقاله، مطالبي در مورد برپايي و تكوين جبهه ملی دوم و چالشهاي دروني آن ارایه گرديد، و سپس بر روي فعاليتهای آن طي سالهاي 1342-1339ش،…
میگویند تاریخ چالشپذیر است و تاریخ زمان حال نیز چالشپذیرترین نوع آن است. در سال 1340 وقتی امام خمینی(س) به صورت جدی و جانانه وارد حوزه سیاست و مبارزه با رژیم پهلوی و پشتوانههای داخلی و خارجی آن شد، اکثر گروهها و جریانهای سیاسی، اسلام و روحانیت را تأثیرگذار جدی در حوزه دگرگونیهای اجتماعی نمیدانستند….
بازکاوی قیام 15خرداد به عنوان طلیعه نهضت امام خمینی از جهات متعدد حائز اهمیت است. یکی از ابعاد این قیام خونین، حضور پردامنه مردم در میدان مبارزه با رژیم شاه و در اعتراض به دستگیری امام خمینی به عنوان یکی از مراجع طراز اول حوزه علمیه قم است. توجه به انگیزه این حضور گسترده مردمی…
جستارهایی در فهم قیام 15خرداد1342 هر سال بزرگداشت روزی را برگزار میکنیم که شاید در یک قرن یک بار هم پیش نیاید. آغاز یک فرآیند جدید؛ یک عصر تازه و یک دوره تاریخی نو. برای نخستینبار در چنین روز تاریخی انتخابی که پیش روی ملت ایران قرار داشت تنها این نبود که برای آینده بهتر…
خدا آن ملتی را سروری داد که تقدیرش به دست خویش بنوشت به آن ملت سر و کاری ندارد که دهقانش برای دیگران کشت اقبال لاهوری مجموعهای که در دست دارید از یک جهت شاید یک خوانش جدید درباره نهضت 15خرداد سال 1342 باشد اما از…
جستارهایی پیرامون قیام 17خرداد سال 1354 فیضیه وقتی طرح حکومت اسلامی امام در سال 1348 در قالب یک نظریه منسجم و بدیل نظام پادشاهی مطرح شد، روحانيان مبارز حوزههاي اسلامي نيز بيش از گذشته ايده و انگيزه براندازي را جدي گرفتند. حمله به شخص شاه در اعلاميهها و تظاهرات روحانيان و طلاب- به رغم خفقان…