جستارهایی پیرامون قیام 17خرداد سال 1354 فیضیه

دكتر سيد حميد روحاني

وقتی طرح حکومت اسلامی امام در سال 1348 در قالب یک نظریه منسجم و بدیل نظام پادشاهی مطرح شد، روحانيان مبارز حوزه‌هاي اسلامي نيز بيش از گذشته ايده و انگيزه براندازي را جدي گرفتند. حمله به شخص شاه در اعلاميه‌ها و تظاهرات روحانيان و طلاب- به رغم خفقان حاكم- بيش از گذشته مطرح و دنبال شد و اين در شرايطي بود كه هرگونه نيش و طعنه و گوشه و كنايه به شاه، در حكم انتحار بود و كساني كه در اعلاميه‌ها و نوشته‌هاي خود شاه را مورد انتقاد و اعتراض قرار مي‌دادند، در واقع حكم اعدام خود را امضاء می‌کردند. حماسي‌ترين و توفانی‌ترین خيزش و خروش ملت ایران در نفی نظام پادشاهی در خرداد1354 در فیضیه قم روي داد. در این قیام خونین که در تاریخ‌نگاری دوران معاصر به کلی فراموش شد، طلاب و روحانيان با شعارهايي انقلابي و بنیان‌افکن از جمله مرگ بر شاه قاتل، ‌مرگ بر شاه مزدور، از پهلوي بيزاريم و… به تظاهرات دست زدند و رژيم شاه را به چالش كشيدند.

حركت رعدآساي فيضيه در خرداد54 و متعاقب آن نگارش پیش‌نویس قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران در این سال، از يك سو ريشه در طرح حكومت اسلامي امام داشت كه در آن رژيم شاهنشاهي، ناهمگون با اصول اسلامي نشان داده شده بود و از سوي ديگر اين حركت پيش‌زمينه طرح انقلاب اسلامي در سال 1356 بود و مي‌توان گفت شعارهاي انقلابي و ضدشاهي طلاب در مراسم يادبود شهيدان 15خرداد، جرئت‌ و جسارت مردم را براي دست زدن به اين گونه شعارهاي ضدشاهي و طرح نظام جمهوری اسلامی در سال 1356 فراهم كرد و اين خيزش حماسي را گسترش داد و انقلاب آفريد…

نسخه کامل PDF

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *