برگرفته از کتاب نهضت امامخمینی(ره) جلد دوم تالیف دکتر سید حمید روحانی
شهادت جهانپهلوان تختي
ملت ايران در بامداد روز دوشنبه ۱۸دي۱۳۴۶ (۷ شوال ۸۷)، به طور ناگهاني خبر درگذشت تختي را شنيد. روزنامههاي وابسته به رژيم شاه طبق ديكته ساواك علت خودكشي او را «اختلاف خانوادگي» وانمود كردند و محل آن را «هتل آتلانتيك» واقع در خيابان طالقاني گزارش دادند.
شاه به دنبال تاجگذاري، كه خود را امپراتوري بيهمتا ميديد، به پايهاي از غرور رسيده بود كه به خود اجازه ميداد مخالفان خود را از ميان بردارد. خواه به وسيله صحنههاي تصادف ساختگي در خيابان باشد، يا مسموم كردن در هتلي به اسم خودكشي.
به دنبال شهادت تختي به دست آدمكشان ساواك رسانههاي گروهي بهويژه روزنامههاي وابسته در صدد برآمدند كه با فوت و فن روزنامهنگاري جنايت وحشتناك ساواك را در مورد كشتن تختي پوشيده دارند.
چرا تختي شهيد شد؟
اكنون اين سؤال مطرح ميشود كه رژيم شاه چرا به قتل تختي دست يازيد؟ براي دريافت پاسخ اين پرسش بخشهايي از كتاب «قهرمان ملي جهانپهلوان تختي» را كه به مناسبت يكمين سال شهادت تختي از طرف «انجمن دانشجويان ايراني سانتاكروز، كاليفرنيا» در تاريخ ۱۶ دي ماه ۱۳۴۸ منتشر شده است، در اينجا ميآوريم:
… تختي خود به خود يك پتانسيل خطر براي رژيم شده بود. از يك طرف به علت شهرت و محبوبيت فوقالعاده تختي رژيم نميتوانست او را به زندان بفرستد و از طرف ديگر آزادي او موجب خطر بود. همانطور كه روزنامههاي دولتي نوشتند تختي در ماشين خود تفنگ داشته، اينها همه دلالت بر اين دارد كه تختي خود را براي كارهاي عميقتري آماده ميكرده است چون بدون شك تطور سيستم مبارزه از پارلماني به انقلابي كه در ده سال گذشته به شدت خود رسيده حتما تختي مبارز را نيز تحت تأثير قرار داده است. مشكل بتوان پذيرفت كه تختي با آن روح لطيف و تواضع و جوانمردي كه اذيتش به مورچهاي نميرسد، تفنگ به دست گيرد و آهوان مظلوم و بيگناه را بكشد، به خصوص كه تختي مسئول سازمان ورزشي جبهه بود و از نظر قدرت بدني و جواني جزء گارد محافظ جبهه بهشمار ميرفت… به همين علت رژيم از تختي وحشت داشت و نميتوانست اين قهرمان ملي را زنده بگذارد. ولي چطور؟ اشتباه ۱۵ خرداد را تكرار نميكند، اگر كسي مغضوب شد، بدون سر و صدا ناگهان ناپديد ميشود، تختي قهرمان نيز قرباني چنين جنايت شومي شد… (۱)
مردم ايران در سوگ تختي قهرمان
ساعت يازده صبح روز دوشنبه ۱۸ دي ۴۶ خبر شهادت تختي برقآسا در سراسر تهران پخش شد. در حدود ساعت ۳ بعدازظهر هزاران نفر از مردم تهران پزشك قانوني را محاصره كرده بودند و از يكديگر درباره علت مرگ تختي سؤال ميكردند.
برخورد مرموزانه دولت با اين حادثه و شتابي كه در به خاك سپردن او از خود نشان دادند و پافشاري مأموران انتظامي در دور كردن مردم از جنازه آن مرحوم بدگماني مردم را نسبت به دولت در اين جريان بيشتر كرد و آنگاه كه روزنامهها گزارشهاي ضد و نقيضي درباره چگونگي مرگ او درج كردند، اين بدگماني زيادتر شد و رفته رفته ملت ايران دريافت كه تختي قهرمان با توطئهاي حساب شده و از پيش طرحريزي شده ساواك به شهادت رسيده است.
مردم در هر كوي و برزن از شهادت تختي به دست ساواك گفتگو ميكردند و خودكشي تختي را قاطعانه و بدون كوچكترين ترديد، دروغ ميدانستند.
تظاهرات مردمي در سوگ تختي
روز شنبه ۲۳/۱۰/۴۶ كه مصادف با هفتمين روز شهادت تختي بود، جمعيت انبوهي در آرامگاه ابنبابويه اجتماع كردند. مردم در اين مراسم يك صدا فرياد ميزدند: «دروغ شاخدار سال، خودكشي قهرمان.» دانشجوهاي دانشگاههاي تهران، پليتكنيك، ملي و صنعتي در مراسم هفت تختي فعالانه شركت كردند و هر يك عكس تختي را سر چوبي كوبيده با خود حمل ميكردند.
در مراسم چهلم تختي هزاران نفر از مردم تهران در آرامگاه ابنبابويه اجتماع كردند. تظاهركنندگان در ميدان شوش مورد حمله پليس و كماندوها قرار گرفتند، مأموران نظامي و انتظامي با باتوم و قنداق تفنگ به ضرب و جرح مردم پرداختند و شماري را نيز دستگير كردند.
آنچه در اين تظاهرات مردمي بيش از هرچيز ديگر جلب نظر ميكند، آگاهي، موقعشناسي و استفاده شايسته از فرصتها از طرف مردم مسلمان ايران در آن روز ميباشد كه با وجود خفقان شديد و استقرار حكومت وحشت و ترور، با شعارهاي كوبنده و انقلابي پشتيباني و وفاداري خود را از امام امت بار ديگر اعلام ميكنند.
رژيم شاه ادعا داشت كه تختي خودكشي كرده و ساواك در مرگ او دست نداشته است، بنابراين چند سؤال در اينجا مطرح ميشود:
۱. تختي براي خودكشي چرا به هتل «آتلانتيك» كه هتلي لوكس و يكي از مراكز فعاليت ساواك بوده است و از پشت به حياط يكي از ادارات ساواك راه داشته است(۲) ميرود.
۲. با در نظر گرفتن آنكه مردم از اول با خبر خودكشي تختي با شك و ترديد روبهرو شدند چرا روزنامههاي دولتي و وابسته نتوانست گزارش صحيح و درستي از جريان به اصطلاح خودكشي تختي ارائه دهد.
۳. چرا رژيم شاه پيش از آنكه خبر خودكشي تختي را رسما اعلام كند برنامه خاكسپاري او را با شتاب هرچه بيشتر به مرحله اجرا گذارد؟
۴. عدهاي از آنان كه جسد تختي را در غسالخانه ديده بودند، نقل كردند كه پشت سر تختي شكاف برداشته و در بدنش آثار ضرب و جرح نمودار بوده است. (۳)
۵. چرا ساواك دستور جمعآوري عكسهاي تختي را در سراسر كشور صادر ميكند و حتي پس از گذشت حدود سه سال از شهادت او وقتي ميبيند عكس او در سالن ورزش دانشگاه شيراز نصب شده است، دستور ميدهد: «به نحوي كه دخالت ساواك افشا نگردد نسبت به برداشتن عكس غلامرضا تختي از سالن فوق اقدام نمايند.»
پاورقی:
۱. قهرمان ملي، جهانپهلوان تختي، ص ۴۷ – ۵۵.
۲. قهرمان ملي، جهانپهلوان تختي، ص ۵۵.
۳. همان، ص ۵۷
۱. قهرمان ملي، جهانپهلوان تختي، ص ۴۷ – ۵۵.
۲. قهرمان ملي، جهانپهلوان تختي، ص ۵۵.
۳. همان، ص ۵۷
برای استفاده از متن کامل و اسناد مرتبط با آن میتوانید به کتاب نهضت امام خمینی(ره) جلد دوم صفحات ۴۲۹ الی ۴۴۶ تالیف دکتر سید حمید روحانی مراجعه نمائید.
